Mark Rutte: NATO-nun baş katibi

Mark Rutte 1967-ci il avqustun 14-də Haaqada anadan olub. On üç il ərzində — 2010-2023-cü illər arasında — Niderlandın baş naziri postunu icra edərək ölkə və bütün Avropa İttifaqı tarixinin ən uzunmüddətli hakimiyyətdə qalan liderlərindən birinə çevrilmişdir. 2024-cü ilin oktyabrında o, Yens Stoltenberqi əvəz edərək NATO baş katibi olmuşdur.

Niderlanddakı siyasi karyerası

Rutte ardıcıl olaraq dörd hökumətə rəhbərlik etmişdir — bu, müasir niderland siyasətində rekord göstəricidir. Onun idarəçilik üslubu praqmatizmi, siyasi baxımdan müxtəlif partiyalardan koalisiya qurmaq bacarığını və strateji kursu itirmədən kompromis əldə etmə hazırlığını özündə birləşdirirdi. Liberal iqtisadi siyasət fəal Avropa mövqeyi ilə birləşdirilirdi — Rutte dövründə Niderland Aİ-nin gələcəyi barədə müzakirələrdə mühüm oyunçulardan biri olaraq qalırdı.

NATO baş katibi

Ruttenin NATO baş katibi vəzifəsinə təyinatı alyansın öz tarixinin ən gərgin dövrlərindən birini yaşadığı bir anda baş vermişdir. Ukraynadakı müharibə, müdafiə xərclərinin iki faiz həddinə qədər artırılması müzakirələri və Tramp administrasiyasının ikinci müddətindəki transatlantik həmrəylik məsələləri yeni baş katibin dərhal gündəminə çevrilmişdir. Rutte Avropa müxtəlif tərəflərlə — Brüsseldən Vaşinqtona qədər — işləmə bacarığına malik siyasətçi nüfuzu ilə vəzifəyə başlamışdır.

Üslubu və yanaşması

Rutte qeyri-rəsmi ünsiyyət üslubu və danışıqlarda gərginliyi yumşaltmaq bacarığı ilə tanınır. Onun Donald Trampla — hətta amerikan liderinin birinci prezidentlik müddətindən — münasibətləri Avropa siyasətçisinin şəxsiyyət keyfiyyətlərini itirmədən qeyri-standart və qeyri-müəyyən həmsöhbətlə işçi dialoq qura bilməsinin nümunəsi kimi diqqət çəkirdi. Bu bacarıq Trampın ikinci müddəti və alyans daxilində müdafiə yükünün bölünməsi ilə bağlı artan fikir ayrılıqları şəraitində xüsusilə tələb olunan keyfiyyət olmuşdur.