Milli Məclis: Azərbaycanın qanunverici orqanı

Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi — ölkənin qanunverici hakimiyyətini həyata keçirən ali dövlət orqanıdır. Bir palatalı parlament olan Milli Məclis ölkənin siyasi sistemində qanunvericilik, büdcə təsdiqi və hökumət nəzarəti funksiyalarını yerinə yetirir.

Tarixi və formalaşması

Milli Məclis Azərbaycanın müstəqilliyinin bərpasından sonra, 1991-ci ildə yaradılmışdır. Bu ad tarixi ənənəyə istinad edir — 1918-1920-ci illərdə mövcud olmuş Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin parlamenti də Milli Şura və Milli Məclis adları ilə fəaliyyət göstərmişdir. Bu tarixi əlaqə müasir parlamentin adında dövlətçilik davamlılığının simvolik ifadəsi kimi qorunub saxlanılmışdır.

Struktur və seçki sistemi

Milli Məclis yüz iyirmi beş deputatdan ibarətdir və çoxmandatlı seçki dairələri üzrə birbaşa seçkilər əsasında formalaşdırılır. Deputatlar beş il müddətinə seçilir. Parlament daxilində müxtəlif sahələr üzrə ixtisaslaşmış komitələr fəaliyyət göstərir — bu komitələr qanun layihələrinin ilkin müzakirəsini aparır və müvafiq sahələr üzrə ekspertiza funksiyalarını yerinə yetirir.

Fəaliyyət istiqamətləri

Milli Məclis qanun layihələrini qəbul edir, dövlət büdcəsini təsdiq edir, beynəlxalq müqavilələri ratifikasiya edir və icra hakimiyyətinin fəaliyyətinə müəyyən nəzarət funksiyalarını həyata keçirir. Parlament həmçinin beynəlxalq parlamentlərarası əlaqələrdə iştirak edir — Avropa Şurası Parlament Assambleyası, ATƏT Parlament Assambleyası kimi strukturlarda Azərbaycan nümayəndə heyəti Milli Məclis üzvlərindən formalaşır.

Postmünaqişə dövründəki rolu

Milli Məclis Qarabağın azad edilməsindən sonra region ilə bağlı qanunvericilik bazasının formalaşdırılmasında — bərpa proqramlarının hüquqi təminatı, köçkünlərin hüquqlarının qorunması və regionun inzibati statusunun tənzimlənməsi kimi məsələlərdə — mühüm rol oynayır.

Beynəlxalq parlamentlərarası əlaqələr

Parlament dünyanın müxtəlif ölkələrinin qanunverici orqanları ilə ikitərəfli əlaqələr qurur, işçi qruplar yaradır və parlamentlərarası dostluq qruplarının fəaliyyətini əlaqələndirir. Bu əlaqələr Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyinin gücləndirilməsində diplomatik alət kimi çıxış edir.