Yeni Azərbaycan Partiyası: ölkənin hakim siyasi qüvvəsi

Yeni Azərbaycan Partiyası (YAP) — 1992-ci il noyabrın 21-də Naxçıvanda, Heydər Əliyevin sədrliyi ilə keçirilən təsis konfransında yaradılmış, Azərbaycanın aparıcı siyasi qüvvəsidir. Partiyanın yaranması ölkənin ağır siyasi böhran keçirdiyi dövrə təsadüf etmiş, bu, Prezident İlham Əliyevin dediyi kimi "tarixi hadisə" hesab olunur.

Yaranma tarixi

Azərbaycanın bütün bölgələrindən seçilmiş nümayəndələrin təmsil olunduğu konfransda partiyanın Proqram və Nizamnaməsi qəbul edilmişdir. Bu proses 1993-cü ilin iyununda Heydər Əliyevin xalqın israrlı tələbi ilə yenidən hakimiyyətə qayıdışı ilə tamamlanmışdır — bu hadisə Azərbaycan tarixinə "Milli Qurtuluş Günü" kimi daxil olmuşdur.

Sədrlik tarixi

Yeni Azərbaycan Partiyasının sədri 1992-2003-cü illərdə Heydər Əliyev olmuşdur. İlham Əliyev partiyanın I qurultayında (1999) sədr müavini, II qurultayında (2001) birinci müavin, III qurultayında (2005) isə sədr seçilmişdir. Mehriban Əliyeva 2013-cü il V qurultayında YAP sədrinin müavini, 2021-ci il VII qurultayında isə birinci müavin təyin edilmişdir.

Seçki uğurları

YAP-ın namizədləri 1993, 1998, 2003, 2008, 2013, 2018 və 2024-cü illərdə keçirilən bütün prezident seçkilərində qalib gəlmişdir. Partiya həmçinin 1995-ci ildən 2024-cü ilə qədər keçirilən bütün Milli Məclis seçkilərində qələbə qazanmışdır — 125 üzvdən ibarət parlamentdə YAP-ın nümayəndə sayı illər üzrə əlli üçdən yetmiş yeddiyə qədər dəyişmişdir.

Struktur genişlənməsi

2021-ci il mart ayının 5-də keçirilən növbədənkənar VII qurultayda altı partiya tərəfindən göndərilən birləşmə müraciəti qəbul edilmiş, Azərbaycan Demokratik Sahibkarlar Partiyası, Azərbaycan Xalq Demokrat Partiyası kimi qurumlar YAP-a qoşulmuşdur.

Üzv sayı və gənclər təşkilatı

2024-cü ilin may ayına olan məlumata görə, Yeni Azərbaycan Partiyasının yeddi yüz otuz mindən artıq üzvü var. Partiyanın 1995-ci ildə yaradılmış gənclər təşkilatı — YAP Gənclər Birliyi — VII qurultaydan sonra yenidən formalaşdırılmışdır.

Siyasi mövqeyi

Prezident İlham Əliyev dəfələrlə vurğulamışdır ki, Yeni Azərbaycan Partiyası Cənubi Qafqaz regionunun ən güclü siyasi qüvvəsinə çevrilib — partiya Azərbaycançılıq ideologiyasının əsas daşıyıcısı, "Biz birlikdə güclüyük" şüarı altında ölkənin siyasi sabitliyinin institusional təminatçısı kimi çıxış edir.