Yerin gizli "tarazlıq oxu" aşkarlandı: iqlim dəyişikliyi onu poza bilər

ABŞ alimləri Yer kürəsini iki güzgüvari oxşar hissəyə ayıran şərti "tarazlıq oxu"nu müəyyən ediblər. Lakin mütəxəssislər hesab edirlər ki, sürətlənən iqlim dəyişiklikləri bu təbii balansı poza bilər.

25 il ərzində peyklərdən toplanmış məlumatların təhlili nəticəsində müəyyən edilən xətt Afrika, Avropa, Alyaska və hər iki qütbdən keçir.

Bu sərhədin əsas xüsusiyyəti ondan ibarətdir ki, o, Yer kürəsini təxminən eyni həcmdə Günəş radiasiyası qaytaran iki hissəyə bölür. Bu simmetriya – planetin Günəş işığını əksetdirmə qabiliyyəti onun isinməsinə birbaşa təsir göstərir.

Hazırda bu xəttin hər iki tərəfində buludların, açıq su hövzələrinin və Günəş şüalarını əks etdirən səthlərin miqdarı, demək olar ki, eynidir.

Tədqiqatçılar xəbərdarlıq edirlər ki, qlobal istiləşmə bu həssas tarazlığı poza bilər. Belə olduğu təqdirdə, Yer kürəsinin bir hissəsi daha çox istilik toplamağa başlayacaq. Bu isə qasırğaların hərəkət marşrutlarına, yağıntıların paylanmasına, okean axınlarının dinamikasına və ekstremal hava hadisələrinin sayına təsir göstərə bilər.

Hələlik "tarazlıq oxu" dəyişməz qalır. Alimlər isə onu Yer kürəsində baş verən iqlim dəyişikliklərinin miqyasını qiymətləndirmək üçün yeni göstərici kimi istifadə etməyi təklif edirlər.