İsmayıl Bəqai: İran XİN-in rəsmi sözçüsü

İsmayıl Bəqai Həmənə 1975-ci ildə İranın Yəzd şəhərində anadan olub. İran diplomatı olan Bəqai 2024-cü ilin oktyabrından bəri İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü vəzifəsini icra edir — bu vəzifəyə Xarici İşlər naziri Abbas Əraqçi tərəfindən təyin edilmişdir, sələfi Nasir Kənanidir.

Təhsili

Bəqai Tehran Universitetində hüquq təhsili almış, Şəhid Behişti Universitetinin Beynəlxalq Münasibətlər Məktəbində diplomatiya və beynəlxalq təşkilatlar üzrə magistr dərəcəsi qazanmışdır.

Erkən diplomatik karyerası

Bəqai 2001-ci ildə İran Xarici İşlər Nazirliyinin Beynəlxalq Hüquqi Məsələlər Baş İdarəsində hüquqi işçi kimi karyerasına başlamışdır. 2006-2010-cu illərdə Nyu-Yorkdakı İranın BMT-dəki Daimi Nümayəndəliyində hüquqi məsləhətçi olmuşdur. 2018-2022-ci illər arasında İranın Cenevrədəki BMT Ofisi yanında səfiri və Daimi Nümayəndəsi vəzifəsini icra etmiş, sonra Ali Bəhreyni tərəfindən əvəz edilmişdir. 2022-2024-cü illərdə xarici işlər nazirinin böyük müşaviri olmuşdur.

2026-cı il müharibəsi dövründəki fəaliyyəti

2026-cı il fevralın 28-də ABŞ və İsrailin İrana qarşı hava zərbələrindən sonra Bəqai ABC News-a müsahibə verərək prezident və Ali Rəhbərin "sağlam və təhlükəsiz" olduğunu bildirmişdir. Martın 1-də o, NPR-ə İranın "geri vurmaqdan başqa çarəsi olmadığını" bildirmişdir. İyulun 2-də Bəqai regional ölkələrlə keçirilən təhlükəsizlik iclasının ABŞ-ın sülhə qarşı "dağıdıcı siyasətini" gizlətmə cəhdi olduğunu iddia etmişdir.

Diplomatik danışıqlar prosesi

2026-cı il yanvarın 12-də Bəqai ABŞ-ın xüsusi elçisi ilə əlaqənin açıq olduğunu, qarşılıqlı hörmət əsasında danışıqlara hazır olduqlarını bildirmişdir. Mayın 30-da o, İran-ABŞ arasında hələ sülh sazişi barədə anlaşmanın əldə edilmədiyini açıqlamış — bundan əvvəl İranın baş danışıqçısı Məhəmməd Baqir Qalibaf tərəflər arasındakı etimadın aşağı olduğunu, sazişin sözlərlə deyil, əməllərlə qiymətləndiriləcəyini vurğulamışdır.

BAEA ilə əməkdaşlıq

2026-cı il iyunun 22-də Bəqai ölkənin Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyi (BAEA) ilə qarşılıqlı əlaqəsinin davam edəcəyini bildirmişdir — bu açıqlama İKK-yə bağlı "Tasnim" agentliyinin ABŞ-ın nüvə obyektlərinə BAEA müfəttişlərinin buraxılacağı iddialarını təkzib etməsindən sonra verilmişdir.

Regional diplomatik missiyalar

2026-cı il aprelin 24-də Bəqai xarici işlər nazirinin Pakistan, Rusiya və Omana səfər edəcəyini, bu səfərlər çərçivəsində ikitərəfli əlaqələr və "ABŞ-Sionist rejiminin İrana qarşı təhmil etdiyi müharibəyə son qoyma və regionda sülh-sabitliyin bərqərar olması" istiqamətindəki səylərin müzakirə ediləcəyini açıqlamışdır.