Jelka Tsviyanoviç — Bosniya Serb siyasətinin ilk qadın baş naziri

Jelka Tsviyanoviç (qız familiyası Qrabovats) 1967-ci il martın 4-də Bosniya və Herseqovinanın Tesliç şəhərində anadan olub. Bosniyalı serb siyasətçisi olan Tsviyanoviç 2022-ci ildən Bosniya və Herseqovina Rəyasət Heyətinin serb üzvüdür.

Təhsili

Tsviyanoviç Banya Luka Universitetinin Fəlsəfə fakültəsini bitirmiş, elə həmin universitetin Hüquq fakültəsində diplomatik və konsulluq hüququ üzrə ixtisaslaşma təhsili almış, "Avropa İttifaqının beynəlxalq-hüquqi mövqeyi" mövzusunda buraxılış işini müdafiə etmişdir.

Erkən karyerası

2006-cı ilin fevralından Tsviyanoviç Serb Respublikası Baş nazirinin Avropa inteqrasiyası və beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlıq üzrə müşaviri, sonra isə Baş nazirin Kabinet rəhbəri olmuşdur. O, Serb Respublikası Hökumətinin Əlaqələndirmə və Avropa İnteqrasiyası Bölməsinə rəhbərlik etmiş, 2010-cu ilin dekabrında İqtisadi Əlaqələr və Regional Əməkdaşlıq naziri seçilmişdir.

Baş nazirlik və prezidentlik

2013-cü ilin martında Tsviyanoviç Serb Respublikasının Baş naziri seçilmişdir — o, bu vəzifəni tutan ilk qadın olmuşdur. 2014-cü ilin dekabrında yenidən seçilən Tsviyanoviç 2018-ci il ümumi seçkilərində Serb Respublikasının prezidenti seçilmişdir — bu vəzifədə 2018-2022-ci illər arasında (9-cu prezident kimi) fəaliyyət göstərmişdir, sələfi və xələfi hər ikisi Milorad Dodik olmuşdur.

BiH Rəyasət Heyətindəki fəaliyyəti

2022-ci il ümumi seçkilərində Tsviyanoviç Bosniya və Herseqovina Rəyasət Heyətinin serb üzvü seçilmişdir — bu üçüzvlü orqan kollektiv şəkildə ölkənin dövlət başçısı funksiyasını yerinə yetirir, sədrlik hər səkkiz ayda üzvlər arasında növbələşir. Tsviyanoviç 2022-2023 və 2024-2025-ci illərdə Rəyasət Heyətinin sədri olmuşdur.

2026-cı il diplomatik fəaliyyəti

2026-cı il fevralın 16-da Tsviyanoviç Münhen Təhlükəsizlik Konfransının kənarında ABŞ Dövlət Departamentinin Avropa və Avrasiya işləri üzrə böyük büro məmuru Brendan Hanrahanla görüşmüşdür — o, Tramp administrasiyasının BiH-dəki bütün tərəflərə qarşı rasional və balanslaşdırılmış yanaşmasına, regionda sülh və sabitliyin qorunmasına verdiyi diqqətə görə minnətdarlığını bildirmişdir.

2026-cı il seçki perspektivi

2026-cı il ümumi seçkiləri ərəfəsində Tsviyanoviçin yenidən Rəyasət Heyətinin serb üzvü seçilməsi ehtimalı bazar proqnozlaşdırma platformalarında yüksək (76 faiz) qiymətləndirilmişdir — bu, onun Müstəqil Sosial Demokratlar İttifaqındakı (SNSD) davam edən nüfuzunun göstəricisidir.