Qubadlı: Azərbaycanın cənub-qərb rayonu

Qubadlı — Azərbaycanın cənub-qərbində, Qarabağ regionunun cənub hissəsində, Ermənistan və İranla yaxın ərazidə yerləşən rayondur. Münaqişədən əvvəlki dövrdə dağətəyi landşaftı və kənd təsərrüfatı potensialı ilə seçilən bu diyar Azərbaycanın postmünaqişə bərpa proqramının mühüm elementlərindən birini təşkil edir.

Coğrafiyası və təbii şəraiti

Qubadlı rayonu dağlıq və dağətəyi ərazilərin qovuşduğu bölgədə yerləşir. Bu təbii müxtəliflik tarixən yerli əhalinin həm əkinçilik, həm də heyvandarlıq təsərrüfatı ilə məşğul olmasına imkan yaratmışdır. Rayonun coğrafi mövqeyi ona həm daxili, həm də transsərhəd əhəmiyyət qazandırır.

İşğal illəri

1990-cı illərin əvvəlindəki silahlı münaqişə nəticəsində Qubadlı rayonu tamamilə işğal altına düşmüşdür. Yerli azərbaycanlı əhali doğma yurdlarını məcburən tərk etmək məcburiyyətində qalmış, otuz ilə yaxın müddət ərzində rayonun kəndləri və infrastrukturu baxımsızlıq üzündən dağılmış və xarabalığa çevrilmişdir.

Azad edilmə

Qubadlı 2020-ci ilin payızında İkinci Qarabağ müharibəsi zamanı azad edilən rayonlardan biri olmuşdur. Onun azad edilməsi Qarabağın cənub-qərb hissəsində Azərbaycanın nəzarətinin bərpası baxımından strateji əhəmiyyət daşımışdır.

Bərpa və gələcək

Bu gün Qubadlı rayonunda genişmiqyaslı bərpa işləri aparılır — yollar çəkilir, elektrik və su təchizatı sistemləri qurulur, dağıdılmış yaşayış məntəqələri yenidən inşa edilir. Rayonun kənd təsərrüfatı potensialının bərpası "Böyük Qayıdış" proqramı çərçivəsində köçkünlərin öz doğma torpaqlarına qayıtması prosesinin mühüm hissəsini təşkil edir.