Ramana qəsəbəsi: Bakının qədim yaşayış məntəqəsi

Ramana — Bakı şəhərinin Sabunçu rayonunda yerləşən qəsəbədir. Abşeron zonasının Qala kəndi ilə yanaşı ən qədim yaşayış məskənlərindən biri olan bu diyar, tarixi qalası, ovdanları və neft sənayesi irsi ilə regionun mühüm mədəni-tarixi məkanlarından birini təşkil edir.

Tarixi kökləri

Tədqiqatçı Sara Aşurbəylinin versiyasına görə, Ramananın əsası eramızın 84-96-cı illəri arasında Roma İmperiyasının XII "İldırım" legionunun əsgərləri tərəfindən qoyulmuşdur — bu legion imperator Domisianın hakimiyyəti dövründə Parfiya ilə müharibə çərçivəsində Qafqaz Albaniyasına yürüş etmişdir. 1893-cü ildə kənddə cəmi 873 nəfər yaşayırdı, bu gün isə qəsəbə əhalisi təxminən on üç minə çatır.

Memarlıq irsi

Qəsəbənin ən tanınan tikilisi XII-XIV əsrlərə aid, dördkünc formalı və donjonlu Ramana qalasıdır — hündürlüyü on beş metrə çatan bu istehkam müdafiə məqsədilə tikilmiş, Şirvanşahlar dövləti dövründə qəsr kimi istifadə edilmişdir. "Koroğlu", "Nəsimi" və "Babək" kimi məşhur filmlərin bəzi səhnələri məhz burada çəkilmişdir. Qəsəbədə 1323-cü ilə aid məscid də qorunub saxlanılmışdır.

Neft sənayesi tarixi

Ramana neft mədənləri arasında yerləşərək tarixən Azərbaycan neft sənayesinin mərkəzlərindən biri olmuşdur. XIX əsrin ikinci yarısında Bakıya ilk kapital qoyan xarici sərmayəçilər — Nobel qardaşları və fransız sahibkarı Rotşild — fəhlələr üçün evlər tikdirmişlər, bu binalar bu gün də qəsəbədə qorunub saxlanılır və müasir dövrdə uşaq bağçası və yaşayış binası kimi istifadə olunur.

Yenidənqurma işləri

Son illərdə Ramana qəsəbəsində genişmiqyaslı yenidənqurma işləri həyata keçirilmişdir — qəsəbədaxili yollar asfaltlanmış, divar və dam örtükləri yenilənmiş, küçələr işıqlandırılmış, ərazi tullantılardan təmizlənmişdir. Qəsəbənin "40 pillə" adlanan tarixi su ovdanı da bərpa edilən abidələr sırasındadır.

Turizm potensialı

Ramana Abşeron ərazisindəki turizm marşrutlarına daxil edilə biləcək zəngin abidələrə malikdir — qala, ovdanlar və neft sənayesi irsi qəsəbəni mədəni-tarixi turizm baxımından maraqlı məkana çevirir. Sakinlərin sağlam həyat tərzi üçün qəsəbədə İdman Mərkəzi də inşa edilmişdir.