Uşaqla davranışda etdiyimiz səhvlər | Tənqid, sərbəstlik, yoxsa...?

Son dövrlər bir çox valideynlər arasında “şüurlu”, “zərif” və “elastik” tərbiyə modelləri dəbə çevrilib.

Bəziləri uşaqları tənqid etməməyə, digərləri isə onlara tam sərbəstlik verməyə çalışır. Lakin bu cür niyyətlər arxasında tez-tez uşağın inkişafına əngəl törədən və tərbiyənin təməlini zəiflədən davranışlar gizlənir.

Mütəxəssis Marina Mayın fikrinə görə, valideynlər uşağın çətinlik çəkməsindən, ağlamasından və ya səhv etməsindən qorxaraq hər şeyi onun yerinə edirlər. Nəticədə uşaq öz gücünə inanmayan, təşəbbüskar olmayan və daim başqasından kömək gözləyən biri kimi formalaşır.

Ekspertin sözlərinə görə, valideynlər uşağı məşğul saxlamaq üçün daha çox telefon, planşet, televizor kimi vasitələrdən istifadə edirlər. Amma bu “kiçik vərdişlər” zamanla uşağın real ünsiyyətdən və hərəkətdən uzaq düşməsinə, emosiyaları anlama və ifadə etmə qabiliyyətinin zəifləməsinə gətirib çıxarır.

Marina May bildirib ki, bu gün əksər valideynlər “cəza”, “itaət”, “sərtlik” anlayışından uzaq durmağa çalışırlar. Nəticədə isə nə olar, nə olmaz anlayışı olmayan, “hər şey olar” düşüncəsi ilə böyüyən uşaqlar formalaşır.

Mütəxəssis əlavə edib ki, “şüurlu tərbiyə” o demək deyil ki, uşağa hər şey olar. Bu, azadlıqla məsuliyyət, diqqətlə sərhəd arasında balans yaratmaqdır. Uşağa seçim etmək imkanı verilməlidir, amma çərçivələr daxilində.