Yaşıl nəqliyyatın qaranlıq tərəfləri | “Dünyanın heç bir yerində belə şey yoxdur”

Yaşıl enerji ideyasının təcəssümü kimi təqdim olunan elektromobillərin sayı günü-gündən artır.

Bu avtomobillərin əsas hissəsini təşkil edən batareyalar isə istismar müddəti başa çatdıqdan sonra ciddi ekoloji riskə çevrilə bilər.

Bəs bu batareyaların utilizasiyası mümkündürmü?

Elektromobil ustası İlqar İsgəndərovun sözlərinə görə, litium-ion batareyaları hazırda dünyanın heç bir yerində yenidən emal olunmur:

“Bu batareyaların kimyəvi reaksiyası tam başa çatdıqdan sonra tərkibindəki maddələr zəhərli hala gəlir. Batareyalar sıradan çıxanda onları yenisi ilə əvəz edirik və avtomobilə yenidən quraşdırırıq”.

Azərbaycan 2025-ci ilin əvvəlində 5941 elektrikli minik avtomobili ilə dünya miqyasında elektromobil sürətlənməsi artan ölkələr sırasındadır. 2017-ci il ilə müqayisədə bu göstərici demək olar ki, 20 dəfə artıb.

Azərbaycanda elektrikli avtomobillərin sayı artsa da, batareyaların emalı sahəsində hələ başlanğıcdayıq. Misal üçün, ABŞ-də “Tesla”nın sabiq rəhbəri tərəfindən qurulan “Redwood Materials” illik 250 min avtomobilə bərabər batareyanı təkrar emal edir və litium-ion batareyalarının 90 %-ni əhatə edir. Bu batareyalar daha sonra sənaye məqsədli enerji saxlama sistemlərinə çevrilərək həm təbiəti qoruyur, həm də iqtisadi səmərəlilik yaradır.