Unikallığı ilə alimləri heyrətə gətirən canlı

Dəniz ilbizlərinin bəzi növləri alimləri heyrətləndirən unikal qabiliyyətə malikdir.

Belə ki, bu canlılar öz başlarını bədənlərindən ayıra və sonradan yenidən tamamilə yeni bir bədən yetişdirə bilirlər.

Bu hadisə elmi cəhətdən "autotomiya" (öz bədən üzvünü atmaq) adlanır, lakin dəniz ilbizlərinin nümayiş etdirdiyi bu davranış adi autotomiya hallarından xeyli fərqlidir.

Yapon alimləri tərəfindən müşahidə edilən Elysia cinsinə aid bəzi dəniz ilbizləri öz başlarını bədənlərindən ayıraraq parazitlərdən xilas olurlar. Baş qopduqdan sonra belə, ilbiz bir neçə gün ərzində sağ qalır, fotosintez edən yosunlardan enerji alaraq yaşamağa davam edir və təxminən üç həftə ərzində tamamilə yeni bir bədən yetişdirir. Maraqlıdır ki, ayrılmış bədən isə tezliklə ölür.

Elysia növü yosunlarla simbiyotik münasibətdədir və yosunların xloroplastlarını bədənlərinə hopdura bilirlər. Bu isə onlara günəş işığından enerji almağa imkan verir, yəni bir növ "yarı bitki, yarı heyvan" sayılırlar. Bu enerji sayəsində baş yeni bədəni yaratmaq üçün kifayət qədər güc toplaya bilir.

Bu fenomen təkcə heyrətamiz bir bioloji hadisə deyil, həm də regenerasiya elmi üçün böyük əhəmiyyət daşıyır.