Hökumə Əliyeva — Aktau faciəsində həlak olan Milli Qəhrəman bortprovodnik (1991–2024)

Hökumə Cəlil qızı Əliyeva 1991-ci il avqustun 8-də Azərbaycan SSR-in Kəlbəcər rayonunun Susuzluq kəndində anadan olub, 2024-cü il dekabrın 25-də Qazaxıstanın Aktau şəhəri yaxınlığında baş vermiş təyyarə qəzasında 33 yaşında həlak olmuşdur. Azərbaycanlı bortprovodnik olan Əliyeva ölümündən sonra Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı fəxri adına layiq görülmüşdür.

Erkən həyatı

Əliyevanın ailəsi 1996-cı ildə Rusiyaya köçmüş, bir müddət Volqoqrad vilayətində yaşamışdır — bu köç Kəlbəcər rayonunun 1993-cü ildə Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal edilməsindən sonrakı geniş məcburi köçkünlük dalğasının bir hissəsi olmuşdur.

Peşəkar karyerası

Əliyeva Azərbaycan Hava Yolları (AZAL) şirkətində bortprovodnik kimi çalışmışdır. O, Bakı-Qroznı marşrutunu yerinə yetirən "Embraer 190" tipli təyyarənin ekipaj heyətinin üzvü olmuşdur.

Aktau faciəsi

2024-cü il dekabrın 25-də AZAL-a məxsus təyyarə Rusiya hava məkanında olarkən kənar təsirə məruz qalmış, gövdəsində çoxsaylı zədə və deşiklər aşkarlanmışdır. Ekipaj zədələnmiş laineri Xəzər dənizi üzərindən Qazaxıstanın Aktau şəhərinə doğru yönəltməyə çalışaraq fövqəladə enişə cəhd etmişdir. Təyyarədəki altmış yeddi nəfərdən otuz səkkizi, o cümlədən Əliyeva, həlak olmuşdur — iyirmi doqquz sərnişin sağ qalmışdır.

Milli Qəhrəman adının verilməsi

2024-cü il dekabrın 29-da Prezident İlham Əliyevin Sərəncamı ilə qəzada həlak olan ekipaj üzvlərinə — kapitan İqor Kşnyakin, ikinci pilot Aleksandr Kalyaninov və bortprovodnik Hökumə Əliyevaya — Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı adı verilmişdir. Bu, onların yüksək peşəkarlıq və şücaət göstərərək sərnişinlərin bir hissəsinin xilas olmasına töhfə verdiyinin rəsmi tanınmasıdır.

Dəfn yeri

Əliyeva Bakının II Fəxri Xiyabanında dəfn edilmişdir — bu, ölkənin görkəmli şəxsiyyətlərinin son mənzilgahı olan yüksək status daşıyan xatirə məkanıdır.

Faciədən sonrakı diplomatik gərginlik

Prezident İlham Əliyev qəzanın məsuliyyətinin Rusiya Federasiyası nümayəndələrinin üzərinə düşdüyünü açıq şəkildə bildirmiş, ədalət, günahkarların cəzalandırılması və tam şəffaflıq tələb etmişdir. 2025-ci ilin iyulunda, yeddi aydan sonra hələ də qənaətbəxş cavab almadığını bildirən Azərbaycan Rusiyaya qarşı beynəlxalq məhkəmələrə müraciət üçün sənədlər hazırladığını elan etmişdir.