Kriptovalyuta: rəqəmsal pul

Kriptovalyuta bazarı 2025-2026-cı illər ərzində qlobal ticarət gərginlikləri, iqtisadi qeyri-müəyyənlik və geosiyasi risklər fonunda əhəmiyyətli dalğalanmalar yaşamışdır. Bu icmal ümumi bazar tendensiyalarını əks etdirir və maliyyə məsləhəti hesab edilməməlidir — kriptovalyuta investisiyaları yüksək riskli olub, qərar qəbul etməzdən əvvəl müstəqil araşdırma aparılması tövsiyə olunur.

2025-ci ilin tarixi zirvəsi və geri çəkilməsi

Bitcoin 2025-ci ildə yüz min dollar həddini keçərək 109 min dollarla tarixi zirvəsini yeniləmiş, oktyabr ayında isə 126 min dollara qədər dırmaşmışdır. Lakin ABŞ prezidenti Donald Trampın qlobal ticarət gərginliyini artıran siyasi çıxışları, mərkəzi banklardakı faiz endirimləri və digər aktiv qruplarındakı (xüsusilə qiymətli metallar) sürətli yüksəliş fonunda vəziyyət tərsinə dönmüşdür — ilin son rübündə Bitcoin 120 min dollardan 100 min dollara enmiş, ili doxsan min dollar səviyyəsinin altında başa vurmuşdur.

2026-cı il fevral kəskin düşüşü

2026-cı il fevralın 23-də başlayan həftədə bazarın ümumi dəyəri 4,5 faiz azalaraq 2,29 trilyon dollara enmiş, Bitcoin və altkoinlərdəki itkilər sürətlənmişdir. İlin əvvəlindən bəri Bitcoin 126 min dollardan 63 min dollara qədər geriləmişdir — Yaxın Şərqdəki münaqişələrin neft qiymətlərinə göstərdiyi güclü yüksəliş təsiri və ABŞ dollarının güclənməsi kriptovalyutalara mənfi təsir göstərmişdir.

Analitiklərin fərqli proqnozları

Bazar mütəxəssisləri 2026-cı il üçün heç bir "yüz faiz təminatlı" ssenari olmadığını vurğulayaraq, bədbin ssenaridə qırx min dollara qədər geri çəkilmə, nikbin ssenaridə isə iki yüz min dollara qədər yüksəliş ehtimalını qeyd edirlər. JPMorgan kimi bank 170.000-266.000 dollar aralığında proqnoz vermişdir. Dragonfly investisiya fondunun tərəfdaşı Haseeb Kureyşi Bitcoin-in il sonuna qədər 150 min dollar həddini keçə biləcəyini, lakin ümumi bazardakı hakim mövqeyinin geriləyəcəyini — bu kapitalın alternativ blokçeyn layihələrinə yönələcəyini — proqnozlaşdırmışdır.

Ethereum və Solananın mövqeyi

Kureyşi Ethereum və Solananın 2026 boyunca güclü qalacağını, xüsusilə ekosistem inkişafı və developer fəallığının bu iki şəbəkədə davam edəcəyini bildirmişdir — "fintech L1" adlanan bəzi birinci qat layihələrin isə gözləntilərdən aşağı performans göstərə biləcəyini vurğulamışdır.

İnstitusional inkişaflar

Bitwise investisiya şirkəti 2026-cı ildə institusional investisiyaların sürətlənəcəyini, iri bankların bazara daha güclü giriş edəcəyini proqnozlaşdırır — bu, Bitcoin-in daha sabit bir aktiv sinfinə çevrilməsinə səbəb ola bilər. Spot ETF-lərin təqdim edildiyi 2024-cü ildən bəri tələbin yeni təklifdən əhəmiyyətli dərəcədə çox olduğu qeyd edilir.

Kripto halka ərzlərinin sınağı

Beynəlxalq hüquq firması "White & Case"in tərəfdaşı Laura Ketrin Mann 2026-cı ilin kripto şirkətlərinin ictimaiyyətə açıq bazarlarda təqdimatının davamlı aktiv sinfi olub-olmadığını göstərəcək il olacağını bildirmişdir — Aİ-nin MiCA tənzimləməsinin tam qüvvəyə minməsi ilə avroya bağlı stabilkoinlərin inkişafı da bu ilin əsas mövzularından biridir.