Nikola Sarkozi — Fransanın 2007–2012-ci illər prezidenti.

Nikola Sarkozi Fransanın 2007-ci ildən 2012-ci ilə qədər prezidenti olmuş mühafizəkar siyasətçidir. Hazırda Liviya hökumətindən 2007-ci il prezident kampaniyası üçün vəsait alınması ittihamı ilə bağlı apellyasiya prosesinin əsas iştirakçısıdır. Sarkozi ona qarşı irəli sürülən ittihamları həmişə rədd etmiş, iddiaların siyasi motivli olduğunu bildirmişdir.

2025-ci il hökmü

2025-ci ilin sentyabrında Sarkozi cinayət məsuliyyətinə səbəb olan sui-qəsd (cinayətkar sövdələşmə) ittihamı ilə beş il həbs cəzasına məhkum edilmişdir. İddiaya görə, yaxın ətrafı Liviya lideri Müəmmər Qəddafinin hökumətindən siyasi və diplomatik güzəştlər müqabilində vəsait əldə etməyə çalışmışdır. İlk instansiya məhkəməsi onu rüşvətxorluq, qanunsuz kampaniya maliyyələşdirilməsi və Liviya dövlət vəsaitlərinin mənimsənilməsinin gizlədilməsi ittihamlarından bəraət qazandırmışdı. Bununla o, müasir tarixdə həbs olunan ilk Fransa sabiq prezidenti olmuşdur.

Həbs və azad edilmə

Sarkozi 2025-ci il oktyabrın 21-də Parisdəki La Santé həbsxanasına göndərilmiş, 20 gün sonra, noyabrın 10-da apellyasiya müddətinə məhkəmə nəzarəti altında azad edilmişdir. Məhkəmə onun qaçma riski daşımadığını bildirmişdir. Azad edilmə qərarı apellyasiyanın nəticəsi barədə heç nə demir.

2026-cı il apellyasiya prosesi

Paris Apellyasiya Məhkəməsi işə 2026-cı il martın 16-da yenidən baxmağa başlamışdır. On iki həftəlik proses Sarkozini və doqquz digər müttəhimi, o cümlədən üç sabiq naziri əhatə edir. Aprelin 7-də 71 yaşlı Sarkozi hakimlərə "Fransa xalqına həqiqəti borcluyam" demiş, "Liviyadan bir sent də kampaniyama gəlməyib" və "günahsızam" bəyan etmişdir. Məhkəmə iclasında həyat yoldaşı Karla Bruni-Sarkozi də iştirak etmişdir.

Ittiham tərəfinin tələbi

2026-cı il mayın 13-də prokurorlar Sarkozinin rüşvətxorluq, qanunsuz kampaniya maliyyələşdirilməsi və Liviya dövlət vəsaitlərinin mənimsənilməsinin gizlədilməsi ittihamları ilə günahkar bilinməsini, yeddi il həbs və 300 min avro cərimə cəzasına məhkum edilməsini tələb etmişdir. Ayrıca beş il müddətinə dövlət vəzifəsi tutmaq hüququndan məhrum edilməsi istənilmişdir. Üç hakimdən ibarət heyət prokurorların tələbi ilə bağlı deyil. Müdafiə tərəfinin vəkili Kristof Enqren bu tələbin ilk instansiyadakı tələbdən "tamamilə eyni" olduğunu və "Nikola Sarkozinin kampaniyasında Liviya pulu yoxdur" bildirmişdir.

Növbəti mərhələ

Apellyasiya baxışı iyunun əvvəlinə qədər davam etmişdir, hökmün 2026-cı il noyabrın 30-da elan olunması gözlənilir. Bu ana qədər Sarkozi günahsızlıq prezumpsiyasından istifadə edir.

Siyasi çəkisi

Sarkozinin bir neçə korrupsiya işinin olması qeyd edilir, lakin Liviya işi ən böyük siyasi və simvolik əhəmiyyət daşıyır. İddiaya görə, xarici diktatura Fransa prezidentinin hakimiyyətə gəlməsinə kömək etmişdir. Tərəflərin mövqeləri isə əsaslı şəkildə ziddiyyətlidir.