
Pakistan Xarici İşlər Nazirliyi — ölkənin diplomatik qurumu
Pakistan Xarici İşlər Nazirliyi (ingiliscə MoFA) Pakistan hökumətinin ölkənin xarici siyasətini və diplomatik-konsulluq münasibətlərini idarə edən nazirliyidir. Nazirlik xaricdəki səfirlik və konsulluqlara da rəhbərlik edir. Qərargahı İslamabadda, Konstitusiya prospektində (Qırmızı zona) yerləşir.
Yaranma və tarixi
Nazirlik 1947-ci il avqustun 15-də "Xarici İşlər Nazirliyi" (Ministry of External Affairs) adı ilə Karaçidəki Mohatta sarayında fəaliyyətə başlayıb. İlk mərhələdə heyətin tərkibi bir birgə katib, 40 əməkdaş və hazırlıq mərhələsindəki 40 diplomatdan ibarət olub. 1962-ci ildə nazirlik yeni paytaxt İslamabada köçürülüb, 1964-cü ildə isə indiki adı ilə yenidən adlandırılıb. Nazirliyin ilk rəhbəri ölkənin ilk baş naziri Liaqət Əli Xan olub. Sonrakı illərdə bəzi baş nazirlər bu vəzifəni əlavə olaraq özləri icra edib.
Rəhbərlik
Nazirliyi xarici işlər naziri idarə edir, o Nazirlər Kabinetinin və Milli Təhlükəsizlik Şurasının üzvüdür, Baş nazirə hesabat verir və Baş nazirin təqdimatı ilə Prezident tərəfindən təyin olunur. Hazırda bu vəzifəni Baş nazirin müavini İshaq Dar icra edir (2024-cü il martından). Nazirliyin peşəkar rəhbəri karyera diplomatı olan xarici işlər katibidir, hazırda bu postda Amna Baloç çalışır. Rəsmi sözçü Şəfqət Əli Xandır.
Struktur
Nazirlik coğrafi və mövzu üzrə şöbələrə (divizionlara) bölünür: Əfqanıstan, İran, Türkiyə və Qərbi Asiya, Afrika, Amerika, Çin və ŞƏT, Mərkəzi Asiya və İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatı (ECO), Şərqi Asiya və Sakit okean, Avropa, Yaxın Şərq və Cənubi Asiya divizionları. Rəsmi saytda ayrıca mövzu bölmələri də var: iqtisadi diplomatiya, iqlim dəyişikliyi, terrorla mübarizə, silah nəzarəti, nüvə təhlükəsizliyi, elm diplomatiyası və Cammu-Kəşmir məsələsi.
Xarici Xidmət
Pakistan Xarici Xidməti dövlətin özü qədər qədim sayılır, ilk qəbul 1947-ci ildə keçirilib. 1973-cü il dövlət xidməti islahatları kadr korpusunun adını "Xarici İşlər Qrupu"na dəyişib, 1983-cü ildə isə yenidən "Pakistan Xarici Xidməti" adı qaytarılıb. Xidmətə daxil olan əməkdaşlar İslamabadda köməkçi direktor vəzifəsindən başlayır, xaricdə isə üçüncü katib səviyyəsindən başlayaraq ikinci katib, birinci katib, müşavir, nazir və səfir rütbələrinə yüksəlirlər. Qadın diplomatlar səfir və baş konsul kimi yüksək vəzifələrdə çalışırlar.
Əsas funksiyalar
Nazirlik xarici siyasətin formalaşdırılması və icrası, müqavilələr üzrə danışıqlar, beynəlxalq təşkilatlarda ölkənin təmsil olunması, xaricdəki vətəndaşlara konsulluq xidməti (pasport, viza, hüquqi yardım) və böhran idarəçiliyi ilə məşğul olur. Rəsmi saytında xaricdəki vətəndaşların qeydiyyatı, konsulluq xidmətləri və görüşə yazılma bölmələri yerləşdirilib.