Ukrayna Hərbi Dəniz Qüvvələri — dron müharibəsində sınanmış donanma
Ukrayna Hərbi Dəniz Qüvvələri (Військово-Морські Сили України, ВМСУ) — Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin tərkib hissəsi olub, dəniz sərhədlərinin qorunmasına cavabdehdir. Qüvvə ölkənin 1991-ci ildə müstəqillik qazanmasından sonra yaradılmışdır.
Struktur
Ukrayna Hərbi Dəniz Qüvvələri dörd əsas bölmədən ibarətdir — patrul, desant və raket gəmilərini əhatə edən Səth Gəmiləri Donanması, sahil müdafiəsi və amfibiya əməliyyatlarına cavabdeh Dəniz Piyadaları, dəniz sərhədlərinin qorunması və qanunsuz fəaliyyətlərin qarşısının alınmasına yönəlmiş Sahil Mühafizəsi, eləcə də dəniz patrulu və döyüş əməliyyatlarını dəstəkləyən Aviasiya.
Dəniz dronları texnologiyasındakı nailiyyət
Rusiyanın 2022-ci ildəki tammiqyaslı təcavüzündən sonra Ukrayna Hərbi Dəniz Qüvvələri ənənəvi donanma gücü baxımından ciddi çatışmazlıqlara malik olsa da, dəniz dronları texnologiyasının inkişafı sayəsində Qara Dəniz Donanmasına əhəmiyyətli zərər vurmuşdur. "Global Firepower" reytinq təşkilatının məlumatına görə, məhz bu dəniz potensialı — ehtimal ki, dəniz dronları hesabına — Ukraynanı 2026-cı il dünya hərbi güc reytinqində İspaniya, Misir, Polşa və Tayvan kimi dövlətlərlə yanaşı mövqedə saxlamışdır.
Struktur çatışmazlıqları
Eyni reytinq Ukraynanın zəif tərəfləri kimi sualtı qayıqların və böyük hərbi gəmilərin — təyyarədaşıyan gəmilər, freqatlar, korvetlər və esminetslər — olmamasını qeyd edir. Bu struktur boşluq Ukraynanın ənənəvi dəniz müharibəsi qabiliyyətini məhdudlaşdırsa da, asimmetrik dron müharibəsi strategiyası ilə qismən kompensasiya edilmişdir.
Beynəlxalq təlimlərdəki iştirakı
Ukrayna Hərbi Dəniz Qüvvələri Sea Breeze çoxmillətli dəniz təlimlərinin daimi iştirakçısıdır — ABŞ Altıncı Donanması ilə birgə rəhbərlik etdiyi bu təlimlərdə Ukrayna donanması NATO standartlarına uyğun mina axtarışı, xilasetmə əməliyyatları və pilotsuz sistemlərin istifadəsi üzrə təcrübə toplayır. 2026-cı ildə Ukrayna donanması ilk dəfə NEL-2 qiymətləndirməsini alaraq çoxmillətli mina əleyhinə qüvvələrin komandanlığını öz üzərinə götürmüşdür.
Baş komandanlıq strukturu
Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin ümumi Baş komandanı general Aleksandr Sırski Hərbi Dəniz Qüvvələri daxil olmaqla bütün qoşun növlərinin operativ komandanlığını əlaqələndirir — 2026-cı ilin iyulunda onun vəzifədən azad ediləcəyi barədə mediada yayılan məlumatlar Baş Qərargah tərəfindən təkzib edilmişdir.
Müharibə dövrü çağırışları
Ukrayna donanmasının Qara dənizdəki əməliyyat qabiliyyəti müharibənin gedişində əsas amillərdən biri olaraq qalır — dəniz təhlükəsizliyinin təmin edilməsi, taxıl ixracatının davam etdirilməsi və Rusiya donanmasına qarşı davamlı təzyiq bu qüvvənin strateji əhəmiyyətini artırmışdır.