Hörmüz boğazından keçən gəmilərin monitorinqi ilə bağlı təşəbbüs

Qlobal enerji təhlükəsizliyinin mərkəzində dayanan Hörmüz boğazında gəmilərin təhlükəsiz hərəkətini təmin etmək üçün yeni beynəlxalq koalisiya formalaşır. Baku TV-nin "Dünya" xidmətinin verdiyi məlumata görə, Fransa və Böyük Britaniyanın liderliyi ilə onlarla ölkə Hörmüz boğazından keçən mülki gəmilərin monitorinqi və naviqasiya təhlükəsizliyi ilə bağlı "Dənizdə Gəmiçilik Azadlığı Təşəbbüsü"nü (Maritime Freedom of Navigation Initiative) irəli sürüb; 20 aprel 2026-cı il tarixinə olan son rəsmi məlumatlara əsasən, Parisdə keçirilən sammitdə ABŞ-ın iştirakı olmadan boğazın mülki gəmilər üçün tam açılması və hərbi eskalasiyadan yayınmaq üçün "strictly defensive" (ciddi şəkildə müdafiə xarakterli) monitorinq missiyasının yaradılması qərara alınıb. Bu təşəbbüs, Donald Tramp administrasiyasının tətbiq etdiyi dəniz blokadası və "Epic Fury" əməliyyatının yaratdığı regional xaos fonunda alternativ bir təhlükəsizlik mexanizmi kimi çıxış edir. Donald Trampın regional hərbi eskalasiya siyasəti dövründə, Avropa güclərinin bu müstəqil addımı qlobal neft tədarükünü bərpa etmək və ABŞ-İran qarşıdurmasının mülki dənizçiliyə vurduğu zərəri minimuma endirmək məqsədi daşıyır.

Məlumata əsasən, reportajda Emmanuel Makron və Keir Starmerin birgə bəyanatı, monitorinq üçün tətbiq ediləcək peyk texnologiyaları və İranın bu təşəbbüsə verdiyi "şərti dəstək" barədə detallar yer alıb. Videoda Donald Trampın regional hərbi eskalasiya siyasəti fonunda bu monitorinq missiyasının hərbi toqquşma riskini necə azalda biləcəyi ekspertlər tərəfindən şərh olunub.