#Azərbaycan
icon

Azərbaycan — Cənubi Qafqazın müstəqil dövləti

Azərbaycan — Cənubi Qafqazda, Avropa ilə Asiyanın qovşağında yerləşən, Xəzər dənizinin sularına qovuşan dövlətdir. Əhalisi təxminən on milyon olan ölkə əsrlər boyu Şərqi Qərblə birləşdirən ticarət, mədəniyyət və enerji marşrutlarının kəsişməsində unikal coğrafi mövqe tutur.

Tarixi və sivilizasiya irsi

Müasir Azərbaycan ərazisi qədim zamanlardan məskunlaşmışdır — Qafqaz Albaniyası, regionun antik dövrdəki ilk dövlət qurumlarından biri, hələ antik epoxada burada mövcud olmuşdur. Əsrlər boyu Azərbaycan torpaqları müxtəlif fars, ərəb və türk dövlət qurumlarının tərkibinə daxil olmuş, bu da unikal mədəni ənənələr sintezini formalaşdırmışdır. Rusiya İmperiyası XIX əsrin əvvəlində Azərbaycan xanlıqlarını ilhaq etmiş, XIX əsrin sonundakı neft bumu isə Bakını dünyanın ən zəngin şəhərlərindən birinə çevirmişdir.

Sovet dövrü və müstəqillik

Sovet dövründə Azərbaycan inkişaf etmiş neft sənayesinə malik sənaye respublikası kimi inkişaf etmişdir. Ölkə 1991-ci ildə müstəqillik qazanmışdır, lakin ilk dövlətçilik illəri Qarabağ münaqişəsi ilə kölgələnmişdir — bu münaqişə ərazinin əhəmiyyətli hissəsinin işğalına və kütləvi məcburi köçkünlüyə səbəb olmuşdur.

İqtisadi inkişaf və enerji

Neft-qaz sektoru bu gün də Azərbaycan iqtisadiyyatının əsasını təşkil edir — Cənub Qaz Dəhlizi Xəzər yataqlarını Avropa bazarları ilə birləşdirərək, xüsusilə 2022-ci ildən sonra ölkənin Avropa üçün əhəmiyyətli enerji tərəfdaşı statusunu möhkəmləndirmişdir. Eyni zamanda dövlət iqtisadiyyatın şaxələndirilməsinə, turizmin inkişafına və nəqliyyat infrastrukturunun modernləşdirilməsinə davamlı investisiya qoyur.

Ərazi bütövlüyünün bərpası

2020-ci ilin payızındakı İkinci Qarabağ müharibəsi Əliyevin prezidentliyinin dönüş nöqtəsi olmuşdur — bu müharibə zamanı Azərbaycan Silahlı Qüvvələri təxminən üç onillik işğal altında olan ərazilər üzərində nəzarəti bərpa etmişdir. 2023-cü ilin sentyabrındakı antiterror tədbirləri Azərbaycanın Qarabağ regionu üzərində tam suverenliyinin bərpası prosesini tamamlamışdır.

Beynəlxalq mövqeyi

Azərbaycan Rusiya, Türkiyə, qərb tərəfdaşları və islam dünyası ölkələri arasında balans yaradaraq çoxvektorlu xarici siyasət yürütməkdə davam edir. 2024-cü ildə COP29-a sədrlik etməsi və Ermənistanla münasibətlərin normallaşdırılması üzrə danışıqlar prosesindəki fəal rolu ölkənin qlobal diplomatiyada mövqeyini daha da möhkəmləndirmişdir.