Rusiya: dünyanın ən böyük ərazili ölkəsi

Rusiya Federasiyası — Şərqi Avropa və Şimali Asiyanın böyük hissəsini əhatə edən, dünyanın ərazicə ən böyük dövlətidir. On bir vaxt qurşağını əhatə edən, nüvə silahı arsenalına görə dünya liderlərindən biri olan Rusiya, tarixi ərzində qlobal siyasətin ən əhəmiyyətli aktorlarından biri olaraq qalmışdır.

Tarixi irsi

Rusiya dövlətçiliyi Kiyev Rusundan başlayaraq, Monqol istilası, Moskva knyazlığının yüksəlişi və Rusiya İmperiyasının formalaşması kimi əsas mərhələləri keçmişdir. XX əsrdə 1917-ci il inqilabı Rusiya İmperiyasını devirərək Sovet İttifaqının yaranmasına gətirib çıxarmışdır — bu dövlət yetmiş il ərzində dünyanın iki supergücündən birinə çevrilmişdir. 1991-ci ildə SSRİ-nin dağılması Rusiya Federasiyasının müstəqil dövlət kimi formalaşmasına səbəb olmuşdur.

Putin dövrü

2000-ci ildən bəri Vladimir Putinin rəhbərliyi altında Rusiya federal mərkəzin gücləndirilməsi, media azadlığının məhdudlaşdırılması və siyasi rəqabətin daralması ilə səciyyələnən idarəçilik modeli formalaşdırmışdır. Neft-qaz gəlirlərindən istifadə edərək iqtisadiyyatı sabitləşdirən Putin, eyni zamanda Qərblə getdikcə artan qarşıdurma kursu götürmüşdür.

Ukrayna müharibəsi və beynəlxalq təcrid

2022-ci ilin fevralında Rusiyanın Ukraynaya başlatdığı tammiqyaslı hərbi təcavüz ölkəni Soyuq müharibədən sonrakı ən böyük geosiyasi böhrana sürükləmişdir. Bu müharibə Rusiyanı Qərblə misli görünməmiş qarşıdurmaya aparmış, ölkəni genişmiqyaslı beynəlxalq sanksiyalar altında qoymuş, qlobal geosiyasi arxitekturanı köklü şəkildə dəyişdirmişdir.

Regional siyasət və müttəfiqlik

Rusiya postsovet məkanında öz təsir dairəsini qorumağa çalışır — Belarusla dərin inteqrasiya, Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə iqtisadi əlaqələr və Qafqazdakı davam edən mövcudluğu bu strategiyanın əsas elementlərindəndir. Eyni zamanda Çin, İran və Şimali Koreya ilə əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi Qərb sanksiyalarına qarşı alternativ tərəfdaşlıq axtarışının nümunəsidir.

Daxili çağırışlar

Uzunmüddətli müharibə, iqtisadi sanksiyalar və beynəlxalq təcrid Rusiya iqtisadiyyatının struktur transformasiyasına səbəb olmuşdur — idxal əvəzləmə, Asiya bazarlarına yönəlmə və hərbi-sənaye kompleksinin genişləndirilməsi bu transformasiyanın əsas istiqamətlərindəndir. Ölkənin uzunmüddətli iqtisadi və demoqrafik perspektivləri davam edən müharibənin nəticəsindən əhəmiyyətli dərəcədə asılı olaraq qalır.