Antonio Quterreş — qlobal böhranlar dövründə BMT-nin baş katibi

Antonio Quterreş 1949-cu il aprelin 30-da Lissabonda anadan olub. Portuqal siyasətçisi, sosial-demokrat hərəkatda uzun illər fəaliyyət göstərmiş, milli liderdən dünyanın ən böyük beynəlxalq təşkilatının rəhbərinə qədər yol keçmiş, siyasi və humanitar təcrübənin nadir birləşməsini özündə cəmləşdirən şəxsiyyətdir.

Portuqaliyada siyasi karyerası

Quterreş 1995-1002-ci illər arasında Portuqaliya baş naziri vəzifəsində çalışmışdır — bu dövr ölkənin Avropa inteqrasiyasının fəal mərhələsinə və Aİ-yə sədrliyinə təsadüf edir. Onun hökuməti iqtisadiyyatın modernləşdirilməsi, təhsil və sosial infrastrukturun inkişafı istiqamətində kurs yeritmişdir. Paralel olaraq o, Sosialist İnternasionalına — dünya miqyaslı sosial-demokrat partiyalar birliyinə rəhbərlik etmiş ki, bu da ona geniş beynəlxalq əlaqələr qazandırmışdır.

Qaçqınlar üzrə Ali Komissar

2005-2015-ci illər arasında Quterreş BMT-nin Qaçqınlar üzrə Ali Komissarı vəzifəsini icra etmişdir — bu vəzifə onu planetin ən kəskin humanitar böhranlarında iş görməyə vadar etmişdir. Suriya münaqişəsi, Sub-Sahara Afrikasındakı böhran, Avropadakı miqrasiya böhranı — bütün bunlar onun UNHCR-ə rəhbərliyi dövründə baş vermişdir. Bu təcrübə onu humanitar hüquq və məcburi köçkünlərin müdafiəsi sahəsində dünyanın ən bacarıqlı beynəlxalq xadimlərindən birinə çevirmişdir.

BMT baş katibi

2017-ci ilin yanvarından Quterreş Birləşmiş Millətlər Təşkilatına rəhbərlik edir. Onun mandatı çoxtərəfli əməkdaşlığın getdikcə dərinləşən böhranı şəraitində davam edir — Ukraynadakı müharibə, Yaxın Şərqdəki münaqişə, iqlim fövqəladə vəziyyəti və Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvləri arasındakı kəskin ziddiyyətlər asan həlli olmayan gündəm formalaşdırır. Quterreş öz platformasını iqlim risklərinə diqqəti cəlb etmək üçün ardıcıl istifadə edərək, bəşəriyyətin dekarbonizasiya tempinin kifayət qədər olmadığı təqdirdə "iqlim cəhənnəminə" doğru hərəkət etdiyini israrla vurğulayır. 2021-ci ildə ikinci müddətə seçilmişdir.