SOCAR Green MMC — SOCAR-ın "yaşıl" enerji qanadı

SOCAR Green MMC — Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin (SOCAR) bərpa olunan enerji sahəsinə ixtisaslaşdırılmış törəmə şirkətidir. Şirkət Prezident İlham Əliyevin 2023-cü il dekabrın 25-də imzaladığı, 2024-cü ili Azərbaycanda "Yaşıl Dünya üçün Həmrəylik İli" elan edən fərmandan sonra yaradılmışdır.

Yaranma konteksti

SOCAR Green-in yaradılması iqtisadiyyat naziri və SOCAR-ın Müşahidə Şurasının sədri Mikayıl Cabbarovun rəhbərlik etdiyi, şirkətin 2023-cü ilin ilk üç rübünün fəaliyyət göstəricilərini, neft-qaz yataqlarının işlənməsi templərini, hasilat göstəricilərini və karbon emissiyalarının azaldılması istiqamətindəki addımları qiymətləndirən müşavirədən sonra elan edilmişdir. Bu addım SOCAR-ın dekarbonizasiya hədəflərinə çatmaq niyyətini əks etdirir.

Masdar ilə strateji əməkdaşlıq

2022-ci ilin iyununda BƏƏ-nin "Masdar" şirkəti Azərbaycan Energetika Nazirliyi ilə ümumi gücü on qiqavat olan bərpa olunan enerji mənbələri üzrə ikitərəfli istifadə proqramının hazırlanmasına dair sazişlər imzalamışdır. Sonradan "Masdar" quruda külək və günəş enerjisi layihələri, eləcə də ümumi gücü dörd qiqavat olan inteqrasiya edilmiş dənizdə külək və "yaşıl" hidrogen layihələri üzrə SOCAR ilə birgə işlənmə sazişləri bağlamışdır.

Biləsuvar günəş stansiyası layihəsi

SOCAR Green Abu-Dabinin "Masdar" şirkəti ilə birgə Biləsuvar rayonunda 445 meqavatlıq günəş fotoelektrik stansiyası layihəsinin sifarişçilərindən biridir — bu layihə ətraf mühitə və sosial sahəyə təsirlərin qiymətləndirilməsi prosesindən keçmişdir.

Almaniya ilə hidrogen əməkdaşlığı

2026-cı il iyunun 6-da Azərbaycanın Yaponiyadakı səfirliyinin məlumatına görə, SOCAR Green Almaniyada güclü tərəfdaş tapmışdır — "yaşıl" hidrogen sahəsində yeni əməkdaşlıq layihələri hazırlanır. Bu, Avropanın CO₂ emissiyalarının azaldılması siyasəti çərçivəsində təbii qazın daha təmiz enerji mənbələri ilə əvəzlənməsi strategiyasının bir hissəsi kimi qiymətləndirilir.

Milli enerji hədəfləri konteksti

"Azərbaycan Respublikasının 2022-2026-cı illər üçün sosial-iqtisadi inkişaf Strategiyası"na əsasən, elektrik enerjisi istehsalında bərpa olunan mənbələrin payının 2026-cı ilədək 24 faizə, 2030-cu ilədək isə 30 faizə çatdırılması hədəflənir. Bu məqsədlə azad edilmiş ərazilərdə "yaşıl enerji" zonası yaradılır — "Masdar", "ACWA Power", Çinin "Gezhouba Group", "TotalEnergies" və "Nobel Energy Management" kimi şirkətlərlə əməkdaşlıq davam etdirilir. 230 meqavatlıq "Qaradağ" Günəş Elektrik Stansiyasının istifadəyə verilməsi bu strategiyanın konkret nəticələrindən biridir.

Hibrid layihələr

SOCAR Green Azərbaycanın dekarbonizasiya hədəflərini dəstəkləmək məqsədilə hibrid bərpa olunan enerji layihəsini işə salmışdır — bu, şirkətin ənənəvi enerji infrastrukturu ilə yeni "yaşıl" texnologiyaları birləşdirən strategiyasının nümunəsidir.