Kir Starmer — iki illik "sürüşmə"dən sonrakı istefa (2024–2026)

Ser Kir Rodni Starmer 1962-ci il sentyabrın 2-də Londonda anadan olub. Britaniya siyasətçisi və hüquqşünası olan Starmer 2024-cü il iyulun 5-dən 2026-cı il iyunun 22-dək ölkənin baş naziri vəzifəsini icra etmişdir.

Erkən həyatı və hüquq karyerası

Fəhlə ailəsində böyüyən Starmerin adı Leyboristlər Partiyasının parlamentdəki ilk lideri Keyr Hardinin şərəfinə qoyulmuşdur. O, Lids Universitetində hüquq təhsili almış, ailəsindən universitetə daxil olan ilk şəxs olmuşdur — sonra Oksford Universitetində magistratura təhsilini davam etdirmişdir. Hüquq təhsilini başa vurduqdan sonra insan hüquqları hüquqşünası kimi çalışmış, 2008-2013-cü illərdə Dövlət İttiham Xidmətinin direktoru olmuşdur.

Siyasi karyeraya keçidi

Starmer 2015-ci ildə Holborn və Sent-Pankras seçki dairəsindən parlamentə seçilmiş, 2020-ci ilin aprelində Ceremi Korbini əvəz edərək Leyboristlər Partiyasının lideri olmuşdur. Onun liderliyi dövründə Korbin parlament fraksiyasından xaric edilmiş, növbəti seçkilərdə partiyanın namizədi kimi irəli sürülməmişdir.

2024-cü il seçki qələbəsi

2024-cü il iyulun 4-də keçirilən ümumi seçkidə Starmer Leyboristləri əzici qələbəyə aparmış, iyulun 5-də baş nazir vəzifəsinə başlamışdır — o, sabit liderlik və iqtisadi artım vədi ilə hakimiyyətə gəlmişdir.

Hakimiyyətin sarsılması

Seçkidən sonrakı dövrdə Starmerə qarşı tənqidlər güclənmişdir — ictimai rəy sorğuları partiyaya dəstəyin azaldığını göstərmiş, iqtisadi artım hədəflərinə çatılmamış, ictimai xidmətlərdə davamlı problemlər və həyat baxımı xərcləri ətrafındakı müzakirələr partiya daxilindəki narazılığı gücləndirmişdir. 2026-cı ilin mayında keçirilən yerli və regional seçkilərdə Leyboristlər səs itirmiş, Naycel Faracın rəhbərlik etdiyi "Reform UK" partiyası bir sıra regionlarda mövqe qazanmışdır.

2026-cı il iyun istefası

2026-cı il iyunun 22-də Starmer Leyboristlər Partiyasının liderliyindən istefa verəcəyini elan etmişdir — bu, sabiq Böyük Mançester meri Endi Börnhemin bir həftə əvvəl xüsusi seçkidə qələbə qazanaraq parlamentə qayıtmasından sonra baş vermişdir. Starmer "10 Downing Street" qarşısında etdiyi bəyanatda "Partiyamın indi verdiyi sual mənim bizi növbəti ümumi seçkiyə apara biləcək ən uyğun şəxs olub-olmadığımdır. Parlament qrupumun bu suala cavabını eşitdim və bu cavabı ləyaqətlə qəbul edirəm" demişdir. O, Kral Çarlz III-ü qərarından həmin səhər məlumatlandırdığını bildirmişdir.

Xələfi

Starmer yeni Leyborist lider seçilənə qədər müvəqqəti baş nazir kimi qalacağını bildirmişdir — Endi Börnhemin onun yerini tutacağı gözlənilirdi, sağlamlıq naziri Ues Striting da əsas rəqib hesab edilsə də, sonradan Börnhemi dəstəklədiyini bildirmişdir. Starmer on ildə "10 Downing Street" qarşısında istefasını elan edən altıncı baş nazir olmuşdur.